Van heks tot demon of alien: slaapverlamming in onze cultuur

Van de Japanse Kanashibari (wat letterlijk ‘vastbinden met een ijzeren touw’) tot de Koreaanse Hawinulita en het Engelse Old Hag, in elke cultuur bestaat er wel een mythe, verhaal of benaming voor slaapverlamming. De eerste beschrijving van slaapverlamming dateert van 400 voor Christus, uit een Chinees boek over dromen. Tijdens de middeleeuwen werden gevallen vaak geassocieerd met aanvallen van heksen en werd het zelfs gebruikt als argument om vermeende heksen te veroordelen. Na de medische beschrijving van het fenomeen, duiken we vandaag in de culturele verschijningen van slaapverlamming.

Voorstelling van een ‘Succubus’ (een vrouwelijke demon) als de oorzaak van slaapverlamming door Fritz Schwimbeck (Figuur: publiek domein).

Lees verder...

Geplaatst door Marjolein op 03/02/2018 om 11:34

Het belangrijkste eiwit op aarde

Zonder fotosynthese geen leven op aarde. Het proces is de basis van elke voedselketen, in zee en op het land en is de enige manier om uit zonlicht en anorganische vormen van koolstof (CO2) energierijke suikermoleculen te bouwen. De energie in het zonlicht wordt hierbij opgeslagen in speciale moleculen (ATP en NADPH), zodat die verder kan worden ingezet in biochemische reacties.

(Publiek domein)

Lees verder...

Geplaatst door Geert op 26/01/2018 om 18:58

Gooi die leerlingen buiten!

Hoe vaak zou het niet gebeuren – een onrustige leerling die de les verstoort, wordt ongenadig de les uitgezet (en mag dan een half uurtje papiertjes oprapen op de speelplaats). Volgens recent onderzoek is het echter veel zinvoller om meteen de hele klas mee naar buiten te nemen, en de les gewoon in de open lucht voort te zetten.

Haagschool houden (een oude Vlaamse uitdrukking voor spijbelen)? Niets van aan!
Bron: US National Park Service, Publiek domein

Lees verder...

Geplaatst door Geert op 23/01/2018 om 19:44

De wieg van de wijngaard

Voor lange tijd leek het alsof de eerste wijn geproefd en genuttigd was in het noorden van Iran, in het Zagrosgebergte. In 1968 vonden archeologen daar immers zes vaten met chemische sporen die op wijnresten leken, van ongeveer 7000 jaar geleden. Andere vroege, prehistorische sporen, van 6000 jaar oud, die wezen op de aanwezigheid van een wijncultuur, werden teruggevonden in een grot op Sicilië. Een nieuwe ontdekking plaatst echter de geboorte van deze drank minstens 1000 jaar vroeger op de tijdslijn. Een team van archeologen en plantkundigen trof immers sporen aan van 8000 jaar oud, in het zuiden van de Kaukasus, op 50 km ten zuiden van de Georgische hoofdstad Tblisi.

 

Hedendaagse wijn uit de Kaukasus: sporen van een rijk verleden dat tot 8000 jaar teruggaat.
Bron: Dominic Lockyer, Wikimedia, CC BY 2.0

Lees verder...

Geplaatst door Geert op 20/01/2018 om 17:30

Slaapverlamming

Verhalen over nachtelijke bezoekjes van heksen, demonen en geesten bestaan al sinds mensenheugenis. Het woord ‘nachtmerrie’ komt oorspronkelijk van de woorden nacht en mare, een oud Nederlands woord voor boze geest, en betekent zo letterlijk nachtgeest. Toch is er ook een wetenschappelijke verklaring voor de nachtelijke bezoekjes die sommige mensen ervaren.

‘De nachtmerrie’ van Johann Heinrich Füsli (Publiek domein)

Lees verder...

Geplaatst door Marjolein op 13/12/2017 om 18:38

Pagina 1 - 2 - 3 - 4 - 5 - 6 - 7 - 8 - 9 - 10 - 11 - 12 - 13 - 14 - 15 - 16 - 17